Rentmeesterschap: de band tussen verleden en toekomst

Dit is deel 2 in een serie artikelen waarin de kernwaarden van VRIJ uit de Dubbele Delta verder uitgewerkt worden. Deel 1 over Broederschap is hier te lezen.

Waar Broederschap de band tussen mensen vormt en versterkt, is Rentmeesterschap de band tussen heden, verleden en toekomst.

We leven permanent in het heden, maar toch spelen verleden en toekomst een belangrijke rol in ons leven.

Het Verleden

Vooral personen van conservatieve snit zullen zich aangetrokken voelen tot of zich thuis voelen bij het verleden. Reactionairen willen zelfs terug naar de wereld van vroeger.

Dit is niet vreemd; de loop van de tijd heeft er immers voor gezorgd dat we direct voortkomen uit datzelfde verleden. Daar liggen onze herinneringen, daar liggen gevoelens van geluk (en soms helaas ook verdriet), en het verleden biedt, omdat het vast staat, een zekere houvast.

Een gezamenlijk verleden is ook wat ons bindt met onze familie, vrienden en medemensen. In die zin is dit te relateren aan de kernwaarde van Broederschap. Een roemrijk verleden en helden van weleer binden ook groepen mensen, zoals vooral te zien is op nationaal gebied. Maar ook kleinere verbanden zoals (studenten-) verenigingen, uitgebreide familie (denk aan de adel) en dorpen, steden en regio’s worden verbonden en geïnspireerd door een gezamenlijk verleden.

In hedendaagse links-liberale kringen lijkt er een taboe te liggen op het verleden. Immers, veel dingen uit het verleden waren slechter dan nu, en daarom ontstaat de neiging om ditzelfde verleden uit te wissen. Denk aan een actiegroep als “De Grauwe Eeuw”, die elk spoort van (foute) historie uit de Nederlandse cultuur wil wissen.

Er wordt ons een schuldgevoel aangepraat; (blanke) Nederlanders zouden schuldig zijn aan vele misstanden in het verleden, en dienen hier nog steeds boete voor te doen. Wat we goed deden in het verleden wordt voor het gemak maar even over het hoofd gezien. Immers, als je een van de meest vrije en rijke landen ter wereld bent moet je wel iets goed hebben gedaan.

Dat er uit het verleden lessen geleerd kunnen worden lijkt me evident. Dat alleen al is een reden om juist niet het verleden uit te willen wissen. Immers wie niet leert van zijn fouten uit het verleden is gedoemd deze in de toekomst te herhalen.

Tegelijkertijd mag er ook stilgestaan worden bij al het goede dat ons heeft gebracht tot waar we nu zijn. We mogen ons laten inspireren door het vernuft, de heldhaftigheid, de fysieke en morele offers en de culturele verworvenheden van onze voorouders. Ik zeg hierbij bewust inspireren, aangezien huidige generaties op geen enkele wijze verantwoordelijk zijn voor zowel de slechte als goede daden van voorgaande generaties. Maar we kunnen wel ernaar streven de cultuurdragers te worden of te blijven van dat wat we uit het verleden hebben gekregen en dat we als goed zien.

Het verleden biedt de gemakkelijkste manier voor de mens om zich geworteld te voelen op zijn (geografische) locatie en in de groep of natie waarvan hij onderdeel is. Immers, het verleden pakken ze niet meer van je af. Eenmaal in Nederland geboren ben je altijd tot op zekere hoogte met het gebied en het Nederlandse volk verbonden. Geboren worden in een familie schept een band, simpelweg omdat je bloed en geschiedenis deelt.

Laten we daarom het verleden als een rijke inspiratiebron zien, zonder de ogen te sluiten voor de zwarte bladzijden. Het is wat ons bindt en wat ons kan leiden naar een betere toekomst.

De Toekomst

Waar linkse activisten het verleden als de grote boeman zien, wordt de toekomst vaak gezien als het aardse paradijs waar naartoe gewerkt dient te worden. Historische dialectiek gaat ervan uit dat we op een lineair tijdspad zitten waarbinnen onze beschaving slechts vooruit kan gaan en waarin uiteindelijk volkomen gelijkheid en immense rijkdom het lot zal zijn van de gehele mensheid. Een eschatologische toekomst zal het einde der tijden betekenen; in mindere mate had bijvoorbeeld Francis Fukuyama het ook over de “einde van de geschiedenis” in de vorm van liberale democratieën waarin gelijkheid verregaande is doorgevoerd.

Dit is een gevaarlijke manier van denken. Immers, hiermee wordt onze beschaving en onze verworvenheden voor lief genomen, en sluit men de ogen voor interne en externe bedreigingen voor deze zelfde beschaving. Dit komt voort uit hetzelfde disrespect voor het verleden; wie het verleden niet waardeert en niet inziet hoe de mensheid via een lange, lange weg door schade en schande wijs en rijk is geworden, zal ook niet beseffen hoeveel we nu hebben om te koesteren en te beschermen en hoe snel we het ook weer kwijt kunnen raken.

Dit zien we bijvoorbeeld in de manier waarop regressieve ideologieën als het communisme en de Islam worden omarmd door linkse activisten en iedereen met een slecht historisch besef. De vrijheid en rijkdom van het kapitalisme worden voor vanzelfsprekend gezien, en dit veroorlooft juist het flirten met foute ideologieën. Immers, als je het alleen maar goed hebt gehad kun je je niet voorstellen hoeveel leed de mensheid heeft moeten doorstaan om deze gruwelijke experimenten te ervaren en daarna in de prullenbak van de geschiedenis te gooien. Gecombineerd met een onszelf aangepraat schuldgevoel over heden en verleden van onze beschaving lokt het velen dan automatisch naar foute ideologieën die op het eerste gezicht alleen maar goede dingen kunnen beloven.

Hetzelfde zien we in de irrationele wijze waarop vooral linkse activisten zich afzetten tegen technologische vooruitgang. Technologie brengt volgens hen slechts schade aan de “onschuldige en perfecte natuur”. Ondertussen weten ze niet meer hoe gruwelijk een leven zonder technologie is; een kort en zwaar leven vol ziekte en lijden. Het milieu wordt als heilig gezien, er wordt stiekem gehoopt op dictaturen die “de aarde zullen redden” en de ogen worden gesloten voor de immense vooruitgang op het gebied van technologie, levensverwachting, ziektebestrijding en armoedevermindering.

Hipsters mijmeren melancholisch over een verleden dat zij nooit hebben meegemaakt, maar waar alles wel “authentiek” en “puur” zou zijn. Er wordt gesproken over een “stikstofcrisis” terwijl de stikstofuitstoot in Nederland nog nooit zo laag was. Ondertussen wenden deze zelfde linkse types zich niet meer tot een positieve ideologie die bestand is voor de toekomst, maar wordt de ideologische leegte opgevuld met nostalgie, socialisme of zelfs de Islam, het Katholicisme en andere regressieve ideologieën.

Nee, het is tijd dat we vanuit ons zelfvertrouwen dat we uit ons (gemeenschappelijke) verleden en heden hebben opgebouwd, we met een nieuwe en nog positievere blik naar de toekomst kijken. We leven niet in lineaire tijden; de toekomst kan zowel slechter als beter worden. Om te voorkomen dat het slechter wordt moeten we onze verworvenheden met hand en tand beschermen. Om ervoor te zorgen dat de toekomst nog beter wordt dienen we te denken in termen van nog verdere vooruitgang en optimisme.

Rentmeesterschap

Verleden en Toekomst verbinden ons met anderen, en zijn daarmee onlosmakelijk verbonden met Broederschap. We dienen zorg te dragen voor het behoud van kennis van ons verleden, en het behoud van al het goede uit het verleden. Met deze historische lessen kunnen we vervolgens vooruit kijken naar de toekomst voor een nog beter verleden voor onze (klein-)kinderen en onze culturele erfgenamen. Dat is de Rentmeesterschap waar VRIJ voor staat.

9 gedachten over “Rentmeesterschap: de band tussen verleden en toekomst

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Maak je website op WordPress.com
Aan de slag
%d bloggers liken dit: